TikTok çocuk istismarı uyarılarını görmezden geldi: Belgeler sızdı

NPR tarafından incelenen gizli mahkeme tutanakları, TikTok yöneticilerinin reşit olmayan kullanıcıların yaş sınırlarını delmesiyle ilgili kendi güvenlik ekiplerinin uyarılarını görmezden geldiğini gösteriyor. 13-15 yaş grubundaki çocukların kısıtlı canlı yayınlara girdiği ve bu süreçte uygulamanın sanal hediyelerden kesinti yapmaya devam ettiği saptandı.

Şirket içi güvenlik ikazları yönetimin duvarına çarptı

ABD'de devam eden eyaletler arası davadan çıkan yeminli ifadeler, güvenlik ekiplerinin bildirdiği kritik boşlukların kapatılmadığını gün yüzüne çıkardı.

NPR tarafından ele geçirilen dava ifadeleri, TikTok yönetim kademesinin çocuk yaştaki kullanıcıların temel kayıt filtrelerini kolayca aştığından haberdar olduğunu netleştirdi. Güvenlik birimi personeli, 13 ile 15 yaş arasındaki çocukların yalnızca yetişkinlere açık olması gereken para kazanma özellikli canlı yayınlara rahatlıkla eriştiğini üst yönetime defalarca bildirdi.

Öne çıkan ifadelerden biri, 2020'lerin başında TikTok'un güvenlik ekibinde görev yapan Reagan Maher'e ait. Maher, çocukların canlı yayın açmak için yaş kısıtlamalarını kolayca atlattığını üstlerine aktardığını belirtti. Şirket bu bildirimlere rağmen kapsamlı bir kimlik doğrulama getirmek ya da açık hesapları derhal kapatmak yerine mevcut düzeni korudu.

Dosyadaki en ağır itham ise çocuk istismarından alınan komisyonlar oldu. Canlı yayın açan reşit olmayan kişilere nakde dönüştürülebilen dijital hediyeler gönderildi. TikTok sanal para birimi işlemlerinden pay kestiği için, küçük yaştaki yayıncıların cinsel istismara maruz kaldığı akışlardan şirketin finansal kazanç sağladığı belgelendi.

Hukuki baskı büyürken TikTok savunmaya geçti

TikTok raporlara sert yanıt vererek söz konusu kayıtların platformun güncel güvenlik standardını yansıtmadığını savundu. CNET'e açıklama yapan şirket sözcüsü, paylaşılan materyallerin eyalet başsavcıları adına çalışan avukatlarca kamuoyunu yanıltmak amacıyla cımbızlandığını iddia etti.

Platform, gençlere yönelik Aile Eşleşmesi ve standart ekran süresi sınırları da dahil 50'den fazla otomatik güvenlik katmanı geliştirdiğini öne sürüyor. Şirket ayrıca otomatik moderasyon sistemlerine ve şüpheli hesapların kapatılmasına büyük yatırımlar yapıldığını aktarıyor.

Yine de bu açıklamalar denetleyicileri ikna etmeye yetmiyor. ByteDance ve TikTok, çocuk gizliliği ihlalleri sebebiyle ABD Adalet Bakanlığı ile yapılan anlaşmada 400 milyon dolar ceza ödemişti. Şirket geçen ay Alabama'daki benzer bir davayı kapatmak için de 100 milyon dolarlık uzlaşmaya gitti.

Gönüllü ebeveyn denetimleri kurumsal bir koruma değil, yalnızca halkla ilişkiler kalkanıdır. Gelir modeliniz canlı yayın etkileşimine ve sanal para komisyonlarına dayanıyorsa, katı bir yaş doğrulaması doğrudan şirket kasanıza darbe vurur. Yasal yaptırımlar şirketleri finansal olarak sorumlu tutmadığı sürece bu uyarılar ürün güncellemelerine değil, sadece mahkeme tutanaklarına girmeye devam eder.

TechCortex yorumu

Büyük platformlar için hesap sorma dönemi

Bu belgeler, büyük teknoloji şirketlerinin gençlerin ruh sağlığı üzerindeki etkilerine dair açılan geniş kapsamlı davaların tam ortasına denk geldi. Meta, bağımlılık yaratan ürün mekanizmaları gerekçesiyle eyaletlerle 18 milyar dolarlık devasa bir uzlaşmaya varmıştı; Snap, Roblox ve Google tarafında da benzer süreçler işliyor.

Sivil toplum kuruluşları, kullanıcının kendi beyanına dayalı yaş sınırlarının tamamen işlevsiz kaldığına işaret ediyor. Platformlar artık basit bir doğum yılı girişine güvenmek yerine tıpkı Spotify'ın aile planındaki suiistimalleri QR kodla durdurması gibi sıkı kimlik teyit sistemleri kurmaya zorlanıyor. 10-19 yaş arası gençlerle yapılan yeni bir anket, katılımcıların yalnızca yüzde 14'ünün sosyal ağların taciz şikayetlerini ciddiye aldığına inandığını gösteriyor.

Türkiye'de durum ne?

TikTok, Türkiye'de en çok kullanılan platformlar arasında yer alsa da henüz reşitlik denetimi için zorunlu bir resmi kimlik doğrulaması uygulamıyor. Türkiye'deki kullanıcılar da yalnızca beyana dayalı doğum tarihi ve varsayılan olarak sunulan Aile Eşleşmesi paneline emanet.

Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) ile platform temsilcileri arasındaki temaslarda çocukların çevrim içi güvenliği zaman zaman gündeme gelse de, ABD ve Avrupa'daki gibi ağır tazminatlarla sonuçlanan benzer bir yargı süreci henüz Türkiye'de işletilmiş değil.

Açığa çıkan belgeler, etkileşim üzerine kurulu sosyal ağların mahkeme zoru olmadan yapısal güvenlik kusurlarını kapatmadığını bir kez daha kanıtlıyor. Önümüzdeki duruşmalar, TikTok'un bugüne kadarki en sert yasal yaptırımlarla yüzleşeceğini gösteriyor.

Sıkça sorulan sorular

TikTok hakkında açılan davada hangi kanıtlar çıktı?

Mahkeme tutanakları, yöneticilerin 13-15 yaşındaki çocukların yaş engelini aşarak canlı yayın açtığını ve bu yayınlardaki istismara rağmen şirketin komisyon aldığını bildiğini gösterdi.

TikTok çocuk güvenliği iddialarına nasıl yanıt verdi?

Şirket belgelerin avukatlarca cımbızlandığını belirterek Aile Eşleşmesi ve ekran süresi sınırı gibi 50'yi aşkın varsayılan koruma aracı geliştirdiklerini açıkladı.

TikTok daha önce çocuk gizliliği yüzünden ceza aldı mı?

TikTok, ABD Adalet Bakanlığı ile 2024 yılında 400 milyon dolarlık, Alabama eyaletindeki davada ise 100 milyon dolarlık uzlaşma cezası ödedi.

Kaynaklar

  1. Investigation Reveals How TikTok Executives Ignored Internal Child-Safety Warnings - CNET. cnet.com, 2026. https://www.cnet.com/news/social-media/tiktok-trial-child-safety-warning/

İnternet kategorisinden diğer haberler

Son haberler