AI site kurucuları KOBİ'lere 850 dolar kazandırdı, ilanlar %59 düştü

Rakamlar ne anlatıyor?

Manşet rakam, Bluehost'un 201 ABD'li girişimciyle yaptığı ankete dayanıyor. Örneklem küçük; %95 güvenle yaklaşık 6,9 puanlık bir hata payı var. Yani %53'ü kesin bir nüfus sayımı değil, bir yön göstergesi olarak okumak gerekiyor.

Bu uyarıya rağmen yönü tartışmak zor. Ankete katılan işletme sahiplerinin yarısından fazlası sitesini bir geliştirici ya da ajans yerine AI site kurucusuyla yaptığını söylüyor. Bu grubun %85'i, araç olmasaydı sitelerinin farklı görüneceğini belirtmiş. Bunu kibarca söylemek gerekirse: parayı başkasına veriyor olacaklardı.

Tekrar edilecek kısım tasarruf tarafı: proje başına ortalama 850 dolar ve yaklaşık 32 çalışma saati. Tek kişilik bir işletme için bu yuvarlama hatası değil. İkinci el bir minibüs, bir aylık reklam bütçesi ya da bu çeyrek site sahibi olmakla hiç olmamak arasındaki fark.

Freelancer.com verileri neredeyse fazla düzenli biçimde örtüşüyor. Web sitesi tasarım ilanları 2024'ün ikinci çeyreği ile 2026'nın üçüncü çeyreği arasında %59 düştü. PHP %59, WordPress %58, HTML %55 geriledi. Grafik tasarım %43 azalırken veri girişi %16 arttı; otomasyonun her kategoriyi aynı hızda vurmadığını hatırlatan iyi bir örnek.

Siteyi AI kuruyor, düzenlemeyi hâlâ sahibi yapıyor

En ilginç bulgu, AI'nın siteyi kurması değil. İlk taslaktan sonra geriye ne kadar insan emeği kaldığı.

Katılımcıların yalnızca %9'u AI çıktısını hiç dokunmadan yayınlamış. %61 içeriği revize etmiş, %60 yayına almadan önce görselleri değiştirmiş. Bu, elini hiç sürmediğin bir iş akışı değil; işletme sahibinin editör, metin yazarı ve sanat yönetmeni rolüne büründüğü daha hızlı bir ilk taslak.

Yayından sonra da döngüde kalıyorlar. %94'ü site açıldıktan sonra AI'yı başka işler için kullanmaya devam etmiş, ama %54'ü sitede önerilen her değişikliği gözden geçirmek istiyor; aracın tek başına hareket etmesine razı olanların oranı %30. Müşterilere sitenin AI ile yapıldığını söylemeye istekli olanlar ise sadece yarısı. Özel coşku ile kamuya açık beyan arasındaki bu fark, sektörün henüz gerçekten ele almadığı bir mesele.

Memnuniyet tarafı yüksek: %97 en az orta düzeyde memnun, %72 güçlü biçimde olumlu. %34 trafiğin arttığını, %31 satış veya gelirin iyileştiğini söylüyor. Ancak kişilerin kendi beyanına dayanan bu tür rakamlara biraz temkinli yaklaşmakta fayda var.

Freelance geliştiriciler için ne değişiyor?

Anket, ilanlardaki düşüşün nedeni olarak AI'yı kanıtlamıyor; Freelancer.com rakamları da tek bir pazar yerini kapsıyor. Ama en sert darbe alan kategoriler — şablon ağırlıklı WordPress, PHP, statik HTML — tam da AI site kurucularının rahatça üstesinden geldiği işler.

Beş sayfalık tanıtım siteleriyle kariyer kuranlar için rahatsız edici kısım bu. Pazarın alt ucu inceliyor ve en hızlı inceldiği yer, işin en standartlaştığı yer. En az etkilenenler özel entegrasyon, performans, erişilebilirlik, e-ticaret mantığı ve bakım işleri yapanlar; çünkü orada üretilen taslak bir başlangıç noktası, teslim edilecek ürün değil.

Daha sessiz bir fırsat da var. Barındırma ve alan adı kurulumu, işletme sahiplerinin AI'ya en az devretmek istediği işler arasında; %21 bu işleri dışarıya vermeye pek yanaşmıyor. Sayfa kurmak yerine kurulum, güvenlik, yedekleme ve sürekli bakım satan biri, AI'ya öncelik veren sahibin hâlâ satın almak istediği şeyi satıyor.

Genel tablo, başka yerlerde gördüğümüzle de uyuşuyor: küçük firmalarda AI kullanımı hızla artarken iş gücü piyasasındaki etkiler dengesiz dağılıyor. İngiltere'de KOBİ'lerin yapay zeka harcamalarının büyük kısmının Claude'a gitmesi, iki yıl önce inandırıcı gelmeyecek bir tabloydu. Freelance web işini sıkıştıran aynı güçler kurumsal bütçelerde de görünüyor; Accenture'ın Claude harcamasına koyduğu aylık 29 dolarlık sınır bunun iyi bir örneği.

Türkiye'de durum ne?

Bluehost, Wix, Squarespace, Hostinger ve GoDaddy'nin AI site kurucuları Türkiye'den de kullanılabiliyor; çoğu barındırma paketiyle birlikte satılıyor. Yurt dışı fiyatlar aylık kabaca 10-30 dolar bandında, yani bugünkü kurla yaklaşık 495-1.485 TL. Bu yalnızca döviz çevirisi; KDV, dijital hizmet vergisi ve Türkiye'ye özel fiyatlandırma dahil değil. Anketteki 850 dolarlık ortalama tasarruf ise bir fiyat etiketi değil, ajans veya freelancer teklifine kıyasla hesaplanmış bir fark.

Türkiye'de durum biraz daha karışık. Yerel freelancer piyasasında beş sayfalık kurumsal site işleri zaten uzun süredir düşük fiyat baskısı altında; AI araçlarının bu segmentteki işi daha da ucuzlatması şaşırtıcı olmaz. Öte yandan e-ticaret entegrasyonu, ödeme altyapısı ve yerel SEO gibi işlerde deneyimli geliştiriciye talep sürüyor. Freelancer.com'un Türkiye'ye özel bir kırılımı yayımlanmadığı için yerel etkiyi ölçmek şimdilik mümkün değil.

AI site kurucuları web geliştiricisinin tamamını değiştirmiyor. İlk taslağı, şablon kurulumunu ve beş sayfalık tanıtım sitesini değiştiriyor; üstelik bunu 850 dolar daha ucuza yapıyor. İşin üst basamaklarına tırmanan geliştiriciler rahat edecek. Etmeyenlerin, müşterilerinin kendileri olmadan neyi yapamadığını öğrenmeye başlaması iyi olur.