Pegasus'ın Kurucusu Uyardı: Amerikan Yapay Zekasını Bırakın

Casus yazılım mimarından yapay zeka savunmasına

Shalev Hulio, geliştirdiği sıfır tıklama (zero-click) açıklarıyla gazetecileri, aktivistleri ve devlet başkanlarını hedef alan Pegasus casus yazılımı yüzünden uzun süre küresel tepkilerin odağındaydı. Yaşanan kriz, şirketi NSO Group'un ABD Ticaret Bakanlığı'nın kara listesine girmesiyle sonuçlanmıştı.

2022 yılında Avusturya eski şansölyesi Sebastian Kurz ile birlikte kurduğu Dream adlı siber savunma girişimiyle bu kez masanın diğer tarafına geçti. Financial Times'a konuşan Hulio, Silikon Vadisi altyapılarına güvenmenin devletler adına kabul edilemez bir jeopolitik risk yarattığını söyledi.

Hulio, devletlerin kendi modellerine sahip olması gerektiğini savunarak şu uyarıda bulunuyor: "Yarın birinin uyanıp modelinizi kapatma riskini göze alamazsınız çünkü yapay zeka artık kritik bir altyapı. Kendi yapay zekanızı kendiniz kontrol etmelisiniz."

Dream siber güvenlik girişimi: değerleme, fonlama ve altyapı

Bulut bağımlılığı yerine neden egemen yapay zeka?

Giderek daha fazla konuşulan egemen yapay zeka kavramı, devlet sırlarının yabancı şirketlerin API arayüzleri arkasında güvende kalamayacağı gerçeğine dayanıyor. Diplomatik gerilimler veya olası ihracat kısıtlamaları, Amerikan bulut sunucularına bağımlı bir ülkenin tüm savunma işleyişini bir gecede felç edebilir.

Dream de stratejisini doğrudan bu güvenlik açığı üzerine kuruyor. Şirket, Çinli bilgisayar korsanlarının Tayvan hükümet sistemlerine ve nükleer güvenlik kurumuna sızmasını sağlayan otonom bir siber saldırıyı tespit ederek dikkatleri üzerine çekmişti.

Hulio, devlet kurumlarının devasa genel modeller yerine küçük ve yerel hesaplama birimlerine ihtiyaç duyduğunu belirtiyor. Girişim, kurumların yalnızca kendi verileriyle eğitilen ve standart sunucu donanımlarında çalışan özelleştirilmiş yapay zekalar üretiyor.

"Kamu kurumlarına devasa yatırımlar yerine bir, iki veya üç GPU üzerinde çok hızlı çalışan dar kapsamlı ama son derece akıllı modellere yönelmelerini söylüyoruz" diyen Hulio, bu yöntemin kontrolsüz bulut masraflarını kestiğini ve hassas veriyi kamu ağlarından tamamen izole ettiğini savunuyor.

3 milyar dolarlık yeni savunma vizyonu

Washington dışındaki başkentler bu güvenlik yaklaşımına hızla bütçe ayırıyor. Dream, aldığı 400 milyon dolarlık yatırımla değerlemesini 3 milyar dolara taşırken; Avrupa, Asya ve Orta Doğu'da şimdiden 10'dan fazla hükümetle sözleşme imzaladı.

Bu dönüşüm, dünya genelindeki stratejik adımlarla da örtüşüyor. Tıpkı İngiltere'nin 100 milyon sterlinlik yapay zeka biyogüvenlik laboratuvarı örneğinde olduğu gibi, savunma ve istihbarat teşkilatları ticari sağlayıcılara körü körüne güvenmek yerine modeller üzerinde doğrudan denetim talep ediyor.

Geçmişteki NSO kariyeri konusunda geri adım atmayan Hulio, o dönem kurduğu ilişkilerin bakanlıkların nasıl çalıştığını anlamasında büyük avantaj sağladığını öne sürüyor. Müttefik ülkelerin, dijital bağımsızlıklarını sağlamak uğruna eski bir casus yazılım üreticisine ne kadar güveneceği ise bu sürecin en kritik testi olacak.

Türkiye'de durum ne?

Dream, genel tüketiciye veya sivil şirketlere yönelik bir yazılım sunmuyor; doğrudan ulusal güvenlik kurumları, istihbarat teşkilatları ve bakanlıklarla ikili hükümet anlaşmaları yürütüyor. Sistemin Türkiye'deki kamu kurumları tarafından kullanılıp kullanılmadığına dair kamuya açık bir bilgi bulunmuyor.

Türkiye'nin kritik savunma sistemlerinde açık kaynak kodlu ve yerli sunucularda barındırılan model arayışları sürerken, Hulio'nun işaret ettiği 'yabancı buluta bağımlılık riski' Ankara'nın veri güvenliği ve yerlilik vizyonuyla doğrudan kesişiyor.

Otonom siber taarruzlar yaygınlaştıkça, birçok başkent genel amaçlı bulut modellerinin esnekliğini bir kenara bırakıp kendi izole çiplerinde çalışan küçük savunma modellerine sığınmak zorunda kalacak.